İndirekt Çekme ya da Endirekt Çekme deneyi (Brazilian Deneyi), kayaçların tek eksendeki çekme dayanımlarının dolaylı tespiti için yapılmakta olan bir deneydir. Deneyin mantığı, disk şeklindeki numunelere düşey eksende yük uygulandığında numunenin yatay yönde kazanacağı çekme kuvvetini belirlenmesi ile ilgilidir. İndirekt Çekme (Endirekt Çekme) Deney prosedürleri kabaca, Tek Eksenli Basınç Dayanımı deneyi ve Üç Eksenli Basınç Dayanımı deneyi gibi numune hazırlanması ve bu numuneye hidrolik bir pres makinası vasıtası ile yük verilmesi şeklindedir.

Deneyin yapılabilmesi için gerekli ekipmanlar, Tek Eksenli Basınç Dayanımı deneyi ve Üç Eksenli Basınç Dayanımı deneyindekiler ile benzerlik göstermektedir.

İndirekt (Endirekt) Çekme deneyi (Brazilian) için gerekli en önemli ekipman farklılığı, disk şeklindeki numuneye çap olarak zıt yüzeylerine yük uygulayacak bir yay şeklinde “çene” adı verilen alt-üst çelik tablalardır.

İndirekt (Endirekt) Çekme Deneyi – Brazilian Deneyi Nasıl Yapılır?

Çalışılan standartlara uygun olarak numuneler hazırlanır. Bu numunelerin çap, boy, kütle gibi bilgileri not edilir. Daha sonrasında hazırlanan numune, çelik çene içerisine her ikisinin de eksenleri çakışacak şekilde yerleştirilir. Bunu yapmaktaki amaç, verilecek yükün numunenin alt ve üst yüzeyine dik ve çap boyunca eşit dağılmasını sağlamaktır.

   Deneyin devamında, Tek Eksenli Basınç Dayanımı deneyi ve Üç Eksenli Basınç Dayanımı deneyindeki gibi yükleme presi başlatılır ve numune üzerine sabit bir hızda yükleme gerçekleştirilir. Kırınım gerçekleştiğinde gerekli bilgiler sistem üzerinden kaydedilir ve değerlendirme aşamasına geçilir.